فشار حداکثری غرب و دیپلماسی دقیقه نودی ایران | عراقچی: ایران همچنان آماده مذاکره است | گروسی: بدون نظارت آژانس مذاکرهای شکل نمیگیرد
رویداد۲۴| پرونده هستهای ایران یکی از داغترین مناقشات دیپلماتیک جهان است و ضربالاجل «مکانیسم ماشه» که میتواند همه تحریمهای شورای امنیت علیه ایران را بازگرداند، بیش از هر زمان دیگری نزدیک است. چنانچه برخی منابع غربی میگویند فعالسازی این سازوکار حتی ممکن است از فردا آغاز شود. این تحولات در حالی رخ میدهد که تهران، واشنگتن و تروئیکای اروپایی درگیر یک کشمکش پیچیده میان فشار، تهدید و مذاکره هستند.
گروسی: بدون آژانس، مذاکره معنایی ندارد
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، هشدار داده که «بدون نظارت آژانس هیچ مذاکره جدیای درباره پرونده هستهای ایران شکل نخواهد گرفت». او با تأکید بر اینکه ایران عضو معاهده NPT است، گفت نخستین گروه بازرسان به ایران بازگشتهاند و هماکنون در حال رایزنی درباره سازوکارهای جدید بازرسی هستند. به گفته گروسی، اروپا فعالسازی مکانیسم ماشه را جدیتر از همیشه دنبال میکند و تنها با تضمین همکاری ایران با آژانس، امکان گشایش دیپلماتیک وجود دارد.
عراقچی: مذاکره تنها با تضمین امنیتی آمریکا
در همین حال عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در گفتوگو با فایننشالتایمز اعلام کرده که تهران همچنان آماده مذاکره است، اما تنها در صورتی که واشنگتن تضمین دهد در طول گفتوگوها دست به اقدام نظامی نخواهد زد. او با اشاره به حملات اخیر آمریکا و اسرائیل به تأسیسات هستهای ایران گفت: «بسیاری در داخل کشور هشدار میدهند وقت ایران نباید صرف مذاکرات بیحاصل شود». عراقچی همچنین خواستار پرداخت غرامت از سوی آمریکا بابت خسارتهای ناشی از حملات شد؛ درخواستی که واشنگتن آن را رد کرده است.
ابتکار روسیه برای خرید زمان
در میانه این بنبست، روسیه پیشنویس اصلاحشدهای در شورای امنیت توزیع کرده که بر اساس آن، قطعنامه ۲۲۳۱ به مدت شش ماه تمدید شود و بررسیهای ماهوی درباره برجام متوقف گردد. مسکو امیدوار است این فرصت به رایزنیهای دیپلماتیک کمک کند، اما آمریکا و اروپا تمایل دارند این پیشنهاد را رد کنند و مسیر فشار حداکثری را ادامه دهند.
سناریوهای پیشرو؛ از توافق موقت تا خروج از NPT
به نظر میرسد سه سناریو پیشروی پرونده هستهای ایران قرار دارد: تمدید ششماهه قطعنامه ۲۲۳۱ با هدف خرید زمان برای گفتوگو، فعالسازی مکانیسم ماشه و بازگشت همه تحریمهای شورای امنیت و خروج احتمالی ایران از پیمان NPT در واکنش به فشارهای شدید.
چشمانداز؛ فرصت یا بحران تازه؟
پرونده هستهای ایران اکنون در نقطهای سرنوشتساز قرار گرفته است. در حالی که روسیه تلاش میکند راهی برای دیپلماسی باز نگه دارد، اروپا و آمریکا در پی تشدید فشارها هستند و ایران نیز میان حفظ مسیر مذاکره و پاسداری از خطوط قرمز خود در حرکت است. آینده نزدیک مشخص خواهد کرد که این بحران به فرصتی تازه برای دیپلماسی بدل میشود یا وارد چرخهای تازه از تنش و درگیری خواهد شد.
به حق حسین بن علی همه تون هلاک بشید